भाषा, साहित्य आणि संस्कृतीचा पाया संतांनी घातला; वारी म्हणजे महाराष्ट्राची अस्मिता : डॉ. सदानंद मोरे सक्षम महिला, समृद्ध साहित्य दिंडी'चा प्रारंभ; पंढरीची वारी, पुस्तके आपल्या दारी' या उपक्रमाची सुरुवात पुणे : वारी ही केवळ महाराष्ट्राची ओळख नाही, तर ती आपल्या संस्कृतीची आणि अस्मितेची जिवंत परंपरा आहे. मराठी भाषा, साहित्य आणि समाजमन घडविण्याचे ऐतिहासिक कार्य संतांनी केले. ज्ञानेश्वरी, गाथेसह संत साहित्यावरच मराठी साहित्याचा भक्कम पाया उभा आहे,असे मत संत साहित्याचे गाढे अभ्यासक डॉ. सदानंद मोरे यांनी शुक्रवारी व्यक्त केले.सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठ, उच्च व तंत्रशिक्षण विभाग, राष्ट्रीय पुस्तक न्यास ( एनबीटी), राष्ट्रीय सेवा योजना (एनएसएस) आणि समर्थ युवा फाऊंडेशन यांच्या संयुक्त विद्यमाने आयोजित 'स्वच्छ वारी, स्वस्थ वारी, निर्मल वारी, हरित वारी, पुस्तक वारी' या उपक्रमांतर्गत राज्यस्तरीय 'सक्षम महिला, समृद्ध साहित्य दिंडी'चा प्रारंभ उत्साहात झाला. उद्घाटनानंतर विठ्ठलनामाच्या गजरात, टाळ-मृदंगाच्या निनादात आणि भगव्या पताका फडकवत ही दिंडी पंढरपूरच्या दिशेने रवाना झाली.यावेळी कुलगुरू डॉ. सुरेश गोसावी, प्र. कुलगुरू डॉ. पराग काळकर, महाराष्ट्र साहित्य परिषदेचे अध्यक्ष योगेश सोमण, विद्यापीठाच्या सल्लागार समितीचे सदस्य राजेश पांडे, कुलसचिव डॉ. प्रफुल्ल पवार, व्यवस्थापन परिषदेचे सदस्य रवींद्र शिंगणापूरकर, बागेश्री मंठाळकर, डी. बी. पवार, डॉ. नितीन घोरपडे, संदीप पालवे, डॉ. ज्योत्स्ना एकबोटे, राष्ट्रीय सेवा योजनेचे संचालक डॉ. गणेश भामे, वित्त व लेखा अधिकारी डॉ. चारुशीला गायके, विद्यार्थी विकास मंडळाच्या संचालक डॉ. सविता कुलकर्णी आदी उपस्थित होते.डॉ. मोरे म्हणाले, " पुणे विद्यापीठात २००४ पासून हा उपक्रम सातत्याने सुरू आहे. वारी ही महाराष्ट्राची ओळख आणि अस्मिता आहे. संत ज्ञानेश्वर महाराज, जगद्गुरू तुकोबाराय, संत नामदेव, संत चोखामेळा यांच्यासह वारकरी संप्रदायातील संतांनी मराठी भाषा, साहित्य आणि संस्कृती समृद्ध केली. परकीय आक्रमणांच्या काळात समाजाला आधार देण्याचे काम संतांनी आणि त्यांच्या साहित्याने केले. साहित्य आणि संस्कृती लोकांपर्यंत पोहोचविण्याचे कार्य वारकरी संप्रदायाने अविरतपणे केले आहे. वारकरी संप्रदाय आणि विद्यापीठाच्यामार्फत ही परंपरा पुढेही सुरू राहील.''सोमण म्हणाले, "वारी ही सामाजिक, सांस्कृतिक आणि वैचारिक चळवळ आहे. 'पंढरीची वारी, पुस्तके आपल्या दारी' या उपक्रमातून मुक्कामाच्या प्रत्येक ठिकाणी पुस्तक प्रदर्शन भरविण्यात येणार असून, १०० व्या अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनाचे निमंत्रणही वारकऱ्यांपर्यंत पोहोचविण्यात येणार आहे."डॉ. काळकर यांनी विद्यार्थ्यांना वारीकडे 'जीवनाची इंटर्नशिप' म्हणून पाहण्याचे आवाहन केले. वारीतून समाज, संस्कृती, माणुसकी आणि सहजीवनाचे धडे मिळतात. वारकऱ्यांच्या सेवेतून संवेदनशीलता विकसित करण्याची संधी विद्यार्थ्यांना मिळते, असे ते म्हणाले.उद्घाटनानंतर 'विठ्ठल... विठ्ठल', 'ज्ञानोबा-तुकोबा', 'ज्ञानोबा माऊली-तुकाराम' या जयघोषांनी विद्यापीठ परिसर दुमदुमून गेला. राष्ट्रीय सेवा योजनेच्या स्वयंसेवकांनी, प्राध्यापक, कार्यक्रम अधिकारी यांनी एकत्रित स्वच्छता, पर्यावरण संवर्धन, वाचन संस्कृती आणि महिला सक्षमीकरणावर आधारित पथनाट्य सादर केले. हातात जनजागृतीपर फलक घेऊन विद्यार्थ्यांनी वाचनाचा संदेश दिला. त्यानंतर दिंडी पंढरपूरच्या दिशेने मार्गस्थ झाली..... 'पंढरीची वारी, पुस्तके आपल्या दारी'चा अनोखा उपक्रम.....राष्ट्रीय पुस्तक न्यास (एनबीटी) आणि पुणे पुस्तक महोत्सव यांच्या संयुक्त विद्यमाने 'पंढरीची वारी, पुस्तके आपल्या दारी' या उपक्रमाचा शुभारंभ सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठाचे कुलगुरू डॉ. सुरेश गोसावी, विद्यापीठाच्या सल्लागार समितीचे सदस्य राजेश पांडे आणि महाराष्ट्र साहित्य परिषदेचे अध्यक्ष योगेश सोमण यांच्या प्रमुख उपस्थितीत झाला.या उपक्रमांतर्गत एनबीटीचे फिरते ग्रंथालय (बुक बस) संपूर्ण वारीसोबत पंढरपूरपर्यंत प्रवास करणार आहे. मुक्कामाच्या प्रत्येक ठिकाणी या बसमधून पुस्तकांचे प्रदर्शन भरविण्यात येणार असून, वारकरी आणि नागरिकांना दर्जेदार पुस्तके उपलब्ध करून दिली जाणार आहेत. तसेच, सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठात होणाऱ्या १०० व्या अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनात सहभागी होण्याचे निमंत्रणही या माध्यमातून दिले जाणार आहे. वाचन संस्कृतीचा प्रसार आणि संत साहित्य अधिकाधिक लोकांपर्यंत पोहोचविण्याचा हा अभिनव प्रयत्न आहे.....प्रतिक्रिया...." पंढरपूरला दरवर्षी जाणारी वारी ही अध्यात्माची आणि समाजप्रबोधनाची परंपरा आहे. एनबीटीच्या 'पंढरीची वारी, पुस्तके आपल्या दारी' या उपक्रमातून वाचनाची चळवळ वारकऱ्यांपर्यंत पोहोचेल. या साहित्य वारीतून संत साहित्याचा वारसा आणि आधुनिक ज्ञान यांची सांगड घालून अधिकाधिक नागरिकांना १०० वे अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलन आणि पुणे पुस्तक महोत्सवाशी जोडण्याचा हा प्रयत्न आहे."